Terug gebieden

Bemmelse Waard


Boerderij de Arend vanuit ooibos - foto: Twan Teunissen De Bemmelse Waard is een grote uiterwaard ten oosten van Lent en ten zuiden van Bemmel aan de noordoever van de Waal. In de uiterwaard liggen een zandwinplas, een groot zachthoutooibos, een steenfabriek en een van de betere weidevogelgebieden in de Gelderse Poort.

Vanaf Nijmegen kun je met de fiets vlak na café Sprok rechtsaf de Defensiedijk op. Deze rare asfaltdijk (die stamt uit de tijd dat we dachten de Russen met water tegen te kunnen houden) loopt van oost naar west door de Bemmelse Waard. In het voorjaar is deze dijk een goede weidevogelkijkweg. Je fiets langs de Ambtswaard waar graslanden liggen die in het voorjaar meestal erg nat zijn. Boeren krijgen hier betaald om hun weiland vogelvriendelijk te maaien. Dat dit niet altijd werkt blijkt wel uit de maďsakkers die er steeds meer verschijnen. Toch zijn de graslanden nog steeds goed voor de grootste concentraties weidevogels in de Gelderse Poort. Grutto, Kievit, Gele Kwikstaart, Graspieper, Patrijs, Tureluur en bijna jaarlijks Kwartelkoning broeden er en zijn vanaf de weg erg goed te zien of te horen. Als er in het voorjaar nog water op de graslanden staat zijn er ook allerlei trekkende steltlopers en eenden te zien. In de winter is dit een goed stuk voor ganzen waaronder de laatste jaren steeds meer Brandganzen.
De defensiedijk zelf is leuk voor planten. Bieslook, Zacht en Wit vetkruid en Knolribzaad bloeien hier op het asfalt. Voorbij de Ambtswaard fiets je pal langs de Waal. Woest kolkend stroomt de rivier hier aan je voorbij. Boven de rivier kun je allerlei vogels zien die de rivier volgen: zwaluwen, ganzen, eenden en het meest opvallend zijn meeuwen die vlak voor de schemering naar het oosten vliegen op weg naar slaapplaatsen op de Kaliwaal in de Ooijpolder en op de Bijland.

Grutto Sprinkhaanzanger Kievit Gele Kwikstaart


Ten noorden van de Ambtswaard liggen twee grote zandwinplassen waar 's zomers veel gezwommen word. In de winter zwemmen groepen Kuif- en Tafeleenden en Futen op de plassen. Bij het zandwinbedrijf broeden jaarlijks Oeverzwaluwen. Achter de zandwinplassen liggen zachthoutooibossen. In deze wildernis kun je niet komen behalve in het kleine bos achter de westelijke plas. In dit wilgenbosje broedt een kleine kolonie Blauwe Reigers. Net naast dit bosje staat bovenop een hoogspanningsmast een NUON-kunstnest voor Visarenden, zonder succes tot nu toe, zelfs Nijlganzen willen er niet op. In de andere oude ooibossen van de Bemmelse Waard broeden de meeste algemene bossoorten maar ook soorten die van wat ouder bos afhankelijk zijn zoals Havik, Groene Specht en Boomklever. Bij het oostelijke bos ligt een grote beverburcht.

Grauwe Gans nest Bemmelse Waard - foto: Twan Teunissen Langs de Waalbandijk ten oosten van het Dijkmagazijn (met een tentoonstelling over de Bemmelse Waard en natuurwaarnemingen) liggen een aantal ondiepe plassen en moerasjes. In dit gebied broeden Zwarte Stern, Grutto, Zomertaling, Gele Kwikstaart en in sommige jaren Porseleinhoen. Dit natte gebied is ook goed voor steltlopers in de trektijd en voor ganzen in de winter. Achter deze moerasjes liggen een aantal kleiafgravingen die de komende jaren waarschijnlijk interessant voor vogels gaan worden.
Verderop ligt in de Bemmelse Waard een voormalig steenfabrieksterrein. In de meidoorns op de oude tasvelden slapen 's winters Ransuilen en zoeken lijsters naar bessen. Op het terrein broeden Nachtegaal en Zomertortel, twee soorten die behoorlijk zeldzaam zijn in de noordelijke Waaluiterwaarden maar hier jaarlijks broeden. Vanaf dit oude fabrieksterrein heb je ook een goed uitzicht over de Konijnenwaard waar 's winters veel ganzen grazen en bij hoogwater groepjes Brilduikers zwemmen.

De Bemmelse Waard is goed te overzien vanaf de Waalbandijk. Deze slingert langs een strang, ooibos en de moerasjes. Langs de Waal loopt de Defensiedijk die alleen voor fietsers toegankelijk is. Tussen beide dijken loopt een verharde weg en een onverhard pad dat erg modderig kan zijn. Het gebied is buiten de paden nog niet toegankelijk. Meer informatie kun je krijgen bij het Dijkmagazijn, een natuurinformatie en educatiecentrum van Natuur- en Vogelwerkgroep Bemmel.

Uitgebreide informatie over broedvogels van de Bemmelse Waard is te vinden in 'Vogels van de Gelderse Poort, deel 1, broedvogels'. 'Vogels van de Gelderse Poort, deel 1, broedvogels'

Nat grasland in de Bemmelse Waard - foto: Twan Teunissen Ambtswaard - foto: Twan Teunissen